Tegenstellingen: schrijf het tegenovergestelde woord

Bovenaan het blad staat een gestippelde woordenbank met acht woorden: nat, sterk, kort, zwaar, groot, nacht, stil en koud. Daaronder liggen acht genummerde kaarten in twee kolommen, elk met één woord in grote letters naast een dubbele pijl: dag, droog, licht, luid, heet, zwak, klein en lang. Onder elk woord loopt een schrijfregel met drie lijnen. Het kind leest het woord op de kaart, zoekt in de bank het woord dat het tegenovergestelde betekent en schrijft dat op de regel. Elk bankwoord wordt precies één keer gebruikt, dus wie bij een kaart vastloopt, kan aan het eind zien welk woord er nog over is. Dit is het basisblad met tegenstellingen: alleen woorden, geen plaatjes.

Het kind werkt hier met het woord dat het tegenovergestelde betekent, niet met een plaatje van iets groots of kleins, en dat maakt het een woordenschatblad en geen vergelijkblad. Paren als dag en nacht of heet en koud zitten al in de spreektaal van groep 3; zwaar en licht of sterk en zwak vragen even nadenken, en licht staat hier tegenover zwaar, niet tegenover donker. Dat verschil is het waard om hardop te benoemen. De SLO-kerndoelen voor groep 3 noemen bij woordenschat het herkennen van betekenisrelaties tussen woorden, en tegenstellingen zijn daarvan de meest zichtbare. De leerkracht luistert of het kind eerst het kaartwoord leest voordat het in de bank zoekt; wie vanuit de bank begint en gokt, zoekt naar vormen en niet naar betekenissen.

Het blad past op één vel met ruimte voor naam en datum, en de regels zijn breed genoeg voor het handschrift van groep 3. Het blad met plaatjes is de stap ervoor bij de kleuters, waar het kind alleen een lijn trekt; het blad met zinnen zet dezelfde paren in een zin met niet of geen, en het blad zonder woordenbank laat het kind beide woorden van elk paar zelf vinden.