Getallenlijn van 40 tot 60: een uitsnede uit het midden

Dit is een uitsnede uit het midden van de getallenrij. Drie getallenlijnen onder elkaar lopen van 40 tot 60, met een streepje bij elk heel getal en een cijfer onder 40, 45, 50, 55 en 60. Per lijn wijzen twee oranje pijlen naar een streepje zonder getal, met daarboven een leeg stippelvakje. Zes getallen om te vinden, en elke keer is de kortste weg het dichtstbijzijnde vijftal en niet het begin van de lijn. Er staat verder niets op het blad: geen sommen, geen plaatjes, alleen de lijnen en de pijlen.

De vijftig ligt precies in het midden van dit blad, en dat is geen toeval. Voor veel kinderen is de helft van honderd het eerste ankerpunt na de tientallen, en een lijn die daar doorheen loopt, laat zien dat 48 dichter bij 50 ligt dan bij 40. Dat gevoel voor ligging is waar de getallenlijn voor bestaat; het exacte antwoord is de controle, niet het doel. De SLO-kerndoelen voor groep 4 noemen het plaatsen en aflezen van getallen tot honderd op de getallenlijn en het gebruiken van tientallen en vijftallen als steunpunten. De leerkracht vraagt bij een fout niet welk getal het is, maar tussen welke twee gedrukte getallen de pijl staat; daar zit meestal de fout.

Print de PDF gratis en laat het kind eerst met de vinger het dichtstbijzijnde gedrukte getal aanwijzen en dan pas tellen. Wie er twee streepjes naast zit, telt bijna altijd vanaf het verkeerde anker. Zes pijlen is kort met opzet, zodat er tijd overblijft om elke keuze hardop uit te leggen. De lijn van 20 tot 40 is de groep-3-versie van hetzelfde blad, en de lijn van 60 tot 100 is de volgende stap met veel meer streepjes. De lijnen tot 100 met vijftallen en met tientallen laten dezelfde getallen zien met veel minder markeringen.